-Mimarım.
-İç mi, dış mı?

Mesleğim hakkında en sık karşılaştığım soru.

Öncelikle bu sorunun bir cevabı olmadığını anlatarak başlıyorum, çünkü dış mimar diye bir meslek yok. Sonra mesleğimizin adının mimar olduğunu söylüyorum. Biraz daha açıklayıcı olması ümidiyle, uzmanlık alanımın Eski Eser Restorasyonu olduğunu, yani tarihi yapılarla ilgilendiğimden bahsediyorum.

Bu soru önceleri beni çok sıkıyordu. Sonra fark ettim ki, sorunun içinde aslında kimsenin bir mimarın ne yaptığından tam haberdar olmadığı gizi saklı.

Halbuki çok bilinen bir meslektir mimarlık. Mimar Sinan vardır mesela, yüzyıllar öncesinin büyük adamı. Sedad Hakkı Eldem vardır, Cumhuriyetin ilk yıllarında yetişmiş büyük bir mimar.

Mimar Sinan büyük bir adamdır, hepimiz kendisiyle gurur duyarız. Ama ne yapmıştır pek azımız biliriz. Yüksek Lisans yapana kadar ben de pek bilmiyordum. Okudukça, öğrendikçe çok şaşırdım. Bize sadece ezberletilmiş çünkü.

Mimar Sinan, adına karşın aslen bir mühendistir. Bir kaşiftir, o yıllarda kimsenin yapamadığını yapmıştır. İnsanları en çok etkileyecek, en büyük kubbeli, en az taşıyıcı kullanarak ve günümüzde hala sapasağlam duran binalar yapmayı başarmıştır. Süleymaniye Cami bir tepenin üstünde, bir tepe gibi, orantılı, küçülen kubbeleriyle tepenin etekleri gibi aşağıya akarak devam eden bir başyapıttır. Klasik dönemi yaratmıştır, estetik, bezeme ve taşıyıcı birbirlerini tamamlarlar.

Sanırım bilinen en büyük mimarın adının ağırlığından olsa gerek, bir başyapıtınız yoksa ne yaptığınız da çok iyi anlaşılmıyor. Biz meslek olarak aslında çözüm üretiriz.

Bir ev yaptırmak istediğinizde evinizi planlarız, mutfağın ve salonun ne büyüklükte ve nerede olması gerektiğini çözeriz. Bir inşaat yaptırmak istediğinizde boyacının sıvacıdan sonra çalışması gerektiğini planlarız. Mevcut bir yapının yenilenmesi istendiğinde, en az maliyet ile, en çok ne yapılabileceğini hesaplarız. Tarihi bir yapıyı yenilemek istediğinizde, hangi belgelerle hangi kurumlara başvurulması gerektiğini, projesini, hatta ilgili memurun sağlık sorunlarını da biz çözeriz.

Mesleğimizin bir çok uzmanlık alanı var; yapı, inşaat, malzeme, mimarlık tarihi, yapım yönetimi, vs vs. Hem uzman olmanız hem de diğer konularda bilgi sahibi olmamız gerekir, çünkü söz konusu mimarlık olunca sadece bir konu bilmek asla yeterli değildir. Bir ev yaparken mesela hem elektrikten hem de perde püskülünden anlamanız gerekir.

İç mimar mısın, dış mı?
Bu soru sorulduğunda aklımdan bunlar geçiyor, tabii bir an sessizlik oluyor. Gülümseyerek cevap veriyorum. Sadece mimarım.